Trong không khí rộn ràng những ngày cận Tết, khi bữa cơm sum vầy là điều ai cũng mong chờ, ung thư dạ dày có thể âm thầm làm gián đoạn những khoảnh khắc tưởng chừng rất đỗi bình dị ấy. Là căn bệnh có triệu chứng sớm mơ hồ, ung thư dạ dày thường bị bỏ qua cho đến khi phát hiện ở giai đoạn muộn, khiến việc điều trị trở nên khó khăn hơn. Làm sao để nhận diện sớm? Và đâu là hướng điều trị phù hợp nhất cho từng người bệnh trong kỷ nguyên y học hiện đại?

Những câu hỏi đó sẽ được giải đáp trong chương trình Alo Doctor cuối tuần với chủ đề "Ung thư dạ dày: Cá thể hóa điều trị, nâng cao cơ hội sống còn", phát sóng trên VTV9, phát sóng ngày 31/01/2026. Chương trình có sự tham gia của BS CKII Lâm Quốc Trung – Phụ trách khoa Hóa trị ung thư, Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh – cùng câu chuyện thật từ một bệnh nhân đang điều trị, mang đến góc nhìn y khoa chính xác, dễ hiểu và giàu tính nhân văn.

Gánh nặng ung thư dạ dày và những con số báo động

Theo số liệu GLOBOCAN 2022, mỗi năm thế giới ghi nhận gần 969.000 ca ung thư dạ dày mới; riêng tại Việt Nam có khoảng 16.277 ca mắc mới và hơn 13.000 ca tử vong. Những con số này cho thấy gánh nặng bệnh tật rất lớn.

BS CKII Lâm Quốc Trung nhận định, tỷ lệ tử vong cao chủ yếu do phần lớn bệnh nhân được chẩn đoán ở giai đoạn muộn. Nguyên nhân không chỉ nằm ở đặc tính tiến triển âm thầm của bệnh, mà còn do các triệu chứng ban đầu như đau bụng, đầy hơi, chán ăn… rất dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa thông thường.

Tuy nhiên, cơ thể luôn có những "tín hiệu cảnh báo" nếu chúng ta đủ lắng nghe. Đau vùng thượng vị kéo dài không đáp ứng thuốc, sụt cân không rõ nguyên nhân, ăn nhanh no, đầy bụng dai dẳng, đi ngoài phân đen hay nôn ra máu là những dấu hiệu cần được kiểm tra sớm. Đặc biệt, với người trên 40 tuổi hoặc có tiền sử gia đình mắc ung thư dạ dày, nội soi tầm soát kịp thời có thể tạo ra khác biệt rất lớn trong tiên lượng và cơ hội sống còn.

Cá thể hóa điều trị – mở rộng cánh cửa sống còn cho người bệnh

Một điểm nhấn quan trọng của chương trình là vai trò của y học cá thể hóa trong điều trị ung thư dạ dày. Ngày nay, việc điều trị không còn chỉ dựa vào kích thước khối u hay giai đoạn bệnh, mà cần một bức tranh toàn diện hơn: vị trí khối u, đặc điểm mô bệnh học, mức độ xâm lấn và các dấu ấn sinh học. Các xét nghiệm được ví như "bản đồ", giúp bác sĩ lựa chọn và phối hợp phương pháp điều trị phù hợp nhất cho từng bệnh nhân, thay vì áp dụng một phác đồ chung.

Trong đó, liệu pháp miễn dịch là một bước tiến quan trọng, giúp "đánh thức" hệ miễn dịch của chính cơ thể để nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư. Tuy nhiên, không phải bệnh nhân nào cũng phù hợp. Việc sử dụng liệu pháp này cần dựa trên các xét nghiệm như PD-L1, thể trạng người bệnh và mục tiêu điều trị cụ thể. Việc sử dụng liệu pháp này cần dựa trên các xét nghiệm như PD-L1, thể trạng người bệnh và mục tiêu điều trị cụ thể. Chương trình cũng cung cấp thông tin giúp khán giả hiểu rõ hơn về vai trò của bộ đôi xét nghiệm PD-L1 và HER2 – hai công cụ then chốt trong việc cá thể hóa phác đồ điều trị, từ đó nâng cao hiệu quả cho người bệnh.

Phòng ngừa và hy vọng cho tương lai

Bên cạnh hiệu quả điều trị, chất lượng sống của người bệnh cũng được đặc biệt nhấn mạnh. Các tác dụng phụ như mệt mỏi, chán ăn hay buồn nôn là điều có thể gặp, nhưng phần lớn có thể kiểm soát nếu người bệnh chủ động trao đổi với bác sĩ, tuân thủ hướng dẫn và được theo dõi sát sao. Sự đồng hành của gia đình, cùng những bữa ăn nhỏ, phù hợp, không chỉ giúp duy trì thể lực mà còn là điểm tựa tinh thần quan trọng trong suốt hành trình điều trị.

Ở góc độ phòng ngừa, các chuyên gia khẳng định phát hiện sớm vẫn là chìa khóa then chốt. Tầm soát vi khuẩn HP, ăn uống lành mạnh với ít muối, hạn chế đồ chiên nướng và xông khói, không hút thuốc, hạn chế rượu bia là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả trong việc giảm nguy cơ ung thư dạ dày. Khi bệnh được phát hiện ở giai đoạn sớm, khả năng điều trị khỏi là rất cao.

Với sự phát triển nhanh chóng của y học cá thể hóa, ung thư dạ dày – kể cả ở giai đoạn tiến triển – đang dần trở thành bệnh lý có thể kiểm soát lâu dài. Thông điệp của chương trình rất rõ ràng: đừng sợ hãi, hãy hiểu biết; hãy tầm soát sớm và chủ động hợp tác cùng bác sĩ để tìm ra phác đồ phù hợp nhất cho chính mình. Bởi mỗi quyết định đúng hôm nay có thể giữ trọn những bữa cơm sum vầy, nơi yêu thương được tiếp nối qua từng mùa Tết.