Tối ngày 8/1, Bệnh viện Đa khoa Hải Hậu (Ninh Bình) tiếp nhận 6 bệnh nhân trong cùng một gia đình, gồm 4 người lớn và 2 trẻ nhỏ, sau khi ăn hạt của cây củ đậu. Chỉ ít phút sau bữa ăn, các bệnh nhân xuất hiện buồn nôn, đau bụng, kích thích, rối loạn ý thức; trong đó một trẻ nhỏ co giật. Các trường hợp này được sơ cứu ban đầu rồi chuyển lên Bệnh viện Đa khoa Nam Định. Ba bệnh nhân diễn biến nặng tiếp tục được chuyển tới Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng hôn mê.

Hai bệnh nhân nặng nhất là bệnh nhân 58 tuổi và bệnh nhi 19 tháng tuổi, phải thở máy, điều trị tại Trung tâm Chống độc và Trung tâm Nhi khoa. Khi nhập viện, bệnh nhân nam 58 tuổi hôn mê sâu, tụt huyết áp, nhiễm toan chuyển hóa nặng, suy tim cấp. Nhờ hồi sức tích cực, hiện bệnh nhân đã cai máy thở, tỉnh táo và có thể giao tiếp. Một bệnh nhân nữ ăn ít hơn, nôn sớm nên triệu chứng nhẹ, đã ra viện.

Theo ThS.BS Nguyễn Mạnh Chiến - Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, qua khai thác bệnh sử, gia đình phát hiện cây củ đậu mọc gần nhà có nhiều quả, đã hái quả luộc lấy hạt ăn. Mỗi người ăn từ 3-6 hạt, riêng bệnh nhân nam 58 tuổi ăn nhiều nhất. Sau ăn khoảng 15-20 phút, các triệu chứng ngộ độc xuất hiện, riêng người ăn nhiều nhất nhanh chóng ngất và hôn mê.

Trường hợp nặng nhất trong gia đình là bệnh nhi 19 tháng tuổi. Th.S.BS Đỗ Hoàng Hải, Trung tâm Nhi khoa cho biết, trẻ nhập viện trong tình trạng suy hô hấp, rối loạn chuyển hóa nặng, phải thở máy. Hiện bệnh nhi đã rút ống nội khí quản, thở máy không xâm lấn, tình trạng tạm ổn nhưng vẫn cần theo dõi sát nguy cơ di chứng hô hấp, thần kinh.

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, cho biết cây củ đậu (Pachyrhizus erosus) chỉ có phần củ là ăn được. Hạt, quả, lá và thân dây đều chứa rotenone - một độc chất mạnh, từng được dùng làm thuốc trừ sâu, diệt cỏ. Rotenone ức chế hô hấp tế bào, gây nhiễm toan chuyển hóa, suy đa cơ quan; chỉ cần ăn một lượng nhỏ cũng có thể gây ngộ độc nặng và tử vong trong vòng 2-5 giờ. Hiện chưa có thuốc giải độc đặc hiệu.

Ngộ độc hạt củ đậu thường gây buồn nôn, nôn dữ dội, đau bụng, tiêu chảy, kích thích, co giật, hôn mê, suy hô hấp, tụt huyết áp và có thể tử vong nếu không cấp cứu kịp thời.

Các bác sĩ khuyến cáo, người dân tuyệt đối không ăn hạt, quả, lá hoặc thân dây của cây củ đậu. Khi phát hiện người đã ăn phải các bộ phận này, nếu còn tỉnh táo và trong vòng 1 giờ, có thể gây nôn và nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất. Khi có biểu hiện ngộ độc, cần cấp cứu ngay và gọi nhân viên y tế để được hỗ trợ kịp thời.