Sau kỳ nghỉ Tết, không ít gia đình vẫn tận dụng thực phẩm còn lại, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Theo BS.CKI Vi Thị Huệ, Trưởng Khoa Dinh dưỡng - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk, phần lớn các ca ngộ độc thực phẩm xuất phát từ việc sử dụng thức ăn đã vượt quá thời gian bảo quản an toàn.

Các món truyền thống như bánh chưng, bánh tét dễ hư hỏng nếu để ở nhiệt độ phòng quá 3-4 ngày, đặc biệt trong điều kiện nóng ẩm. Dấu hiệu như mùi chua, ôi, lá gói nhớt, đổi màu hoặc xuất hiện mốc cho thấy thực phẩm không còn an toàn. Đáng lưu ý, nấm mốc có thể lan sâu bên trong, không thể loại bỏ bằng cách cắt bỏ hay chế biến lại.

Ngoài ra, các thực phẩm giàu đạm như giò chả, thịt đông, thịt ngâm cũng dễ nhiễm khuẩn nếu bảo quản không đúng cách. Khi thực phẩm xuất hiện nhớt, đổi màu, có mùi lạ hoặc nước đục, nổi bọt, cần loại bỏ ngay. Việc hâm nóng lại nhiều lần không giúp loại bỏ hoàn toàn độc tố do vi khuẩn sinh ra.

Các loại mứt và hạt cũng tiềm ẩn nguy cơ khi bảo quản lâu trong môi trường ẩm. Khi bị mềm, chảy nước, có mùi dầu ôi hoặc xuất hiện đốm lạ, thực phẩm có thể đã bị nấm mốc xâm nhập. Một số loại nấm có thể sinh ra aflatoxin - độc tố nguy hiểm có khả năng gây ung thư gan, không bị phá hủy hoàn toàn bởi nhiệt.

Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới, an toàn thực phẩm cần được đảm bảo từ khâu bảo quản đến sử dụng. Khi thực phẩm thay đổi màu sắc, mùi vị hoặc hình dạng, người dân không nên tiếc mà cần loại bỏ để tránh rủi ro sức khỏe.

Khi xuất hiện các triệu chứng như đau bụng, nôn ói, tiêu chảy hoặc sốt sau ăn, cần ngừng sử dụng thực phẩm nghi ngờ và đến cơ sở y tế sớm để được xử trí kịp thời.

Các chuyên gia khuyến cáo nên ăn chín, uống sôi, bảo quản thực phẩm dưới 5°C, không để thức ăn ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ và không cấp đông lại thực phẩm đã rã đông. Chủ động loại bỏ thực phẩm hư hỏng là cách đơn giản và hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe sau Tết.