Bệnh do não mô cầu là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể diễn tiến nhanh và gây hậu quả nặng nề nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời. Theo Bộ Y tế và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), vi khuẩn Neisseria meningitidis có thể gây viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết với tỷ lệ tử vong cao, đặc biệt ở những trường hợp phát hiện muộn.

Tại Cà Mau, trong tháng 2, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh ghi nhận 1 trường hợp bệnh do não mô cầu. Bệnh nhân nam, sinh năm 1977, khởi phát bệnh với biểu hiện đau vùng cổ - gáy, lan xuống vai và thắt lưng, kèm tê bì hai chân, sốt cao, cổ cứng và đau bụng. Trong quá trình chuyển viện, bệnh nhân xuất hiện tình trạng lơ mơ.

Kết quả xét nghiệm xác định dương tính với vi khuẩn Neisseria meningitidis và được chẩn đoán viêm màng não mủ do não mô cầu. Hiện bệnh nhân đang được điều trị tại tuyến trên.

Theo điều tra dịch tễ, trong 10 ngày trước khi khởi phát bệnh, bệnh nhân chỉ sinh hoạt tại gia đình và không đi khỏi địa phương. Điều này cho thấy vi khuẩn não mô cầu có thể tồn tại âm thầm trong cộng đồng. WHO ước tính khoảng 10% dân số mang vi khuẩn não mô cầu ở vùng mũi họng mà không có triệu chứng, nhưng vẫn có khả năng lây truyền.

Bệnh lây chủ yếu qua đường hô hấp, thông qua giọt bắn khi ho, hắt hơi, nói chuyện gần hoặc dùng chung đồ dùng cá nhân. Thời gian ủ bệnh thường từ 2-10 ngày, phổ biến nhất là 3-4 ngày.

Triệu chứng ban đầu dễ nhầm với cúm như sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, buồn nôn, nôn, mệt mỏi. Tuy nhiên, các dấu hiệu cảnh báo đặc trưng gồm cứng cổ, sợ ánh sáng, lơ mơ, rối loạn ý thức, co giật hoặc ban xuất huyết trên da. Ở thể nhiễm khuẩn huyết tối cấp, bệnh có thể diễn tiến rất nhanh, gây sốc nhiễm khuẩn và tử vong chỉ trong 24 giờ.

Các chuyên gia khuyến cáo, mọi trường hợp sốt cao kèm đau đầu, nôn, cổ cứng hoặc ban xuất huyết cần được đưa đến cơ sở y tế ngay để được thăm khám và điều trị kịp thời. Việc sử dụng kháng sinh sớm có ý nghĩa quyết định trong giảm tỷ lệ tử vong và biến chứng.

Tiêm vaccine được xem là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất đối với bệnh não mô cầu. Hiện có các loại vaccine phòng não mô cầu nhóm A, B, C, Y, W-135. Người dân, đặc biệt là trẻ em, thanh thiếu niên và người sống trong môi trường tập thể, nên tiêm chủng đầy đủ theo hướng dẫn của cơ sở y tế.

Bên cạnh đó, cần duy trì các biện pháp phòng bệnh như rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, che miệng khi ho hoặc hắt hơi, không dùng chung cốc uống nước, khăn mặt; giữ nhà cửa thông thoáng và chủ động đến cơ sở y tế khi có dấu hiệu nghi ngờ.