Trong sinh hoạt hằng ngày, nhiều người từng gặp tình huống dị vật bay vào mắt như bụi, cát. Tuy nhiên, thói quen chủ quan hoặc tự xử lý tại nhà có thể khiến tổn thương trở nên nghiêm trọng.

Trường hợp chị H'B. Bya (Đắk Lắk) là ví dụ điển hình. Sau khi bị bụi bay vào mắt, chị chỉ cảm thấy cộm nhẹ, đau rát, chảy nước mắt nên tự mua thuốc điều trị. Tuy nhiên, tình trạng ngày càng nặng với đau tăng, mắt đỏ, sưng và giảm thị lực. Khi đến Bệnh viện Mắt Đắk Lắk, bệnh nhân được chẩn đoán tổn thương giác mạc. Do can thiệp muộn, quá trình hồi phục hạn chế, thị lực cải thiện chậm.

Theo BS Nguyễn Thị Minh Hải, chấn thương mắt do dị vật rất thường gặp, đặc biệt trong môi trường nhiều bụi. Giác mạc là lớp mô mỏng, trong suốt, đóng vai trò quan trọng trong dẫn truyền ánh sáng. Khi có dị vật bám vào, việc dụi mắt có thể khiến dị vật đi sâu, gây trầy xước rộng, thậm chí tổn thương sâu hơn.

Nguy hiểm hơn, xử trí sai cách hoặc tự ý dùng thuốc có thể phá vỡ hàng rào bảo vệ, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, dẫn đến viêm hoặc loét giác mạc – biến chứng có nguy cơ để lại sẹo và suy giảm thị lực lâu dài.

Thực tế cho thấy nhiều bệnh nhân đều mắc sai lầm tương tự: chủ quan với triệu chứng ban đầu, tự điều trị và chỉ đi khám khi bệnh đã nặng.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi có dị vật bay vào mắt, người dân tuyệt đối không dụi mắt vì có thể khiến tổn thương lan rộng và dị vật đi sâu hơn. Cần rửa mắt nhẹ nhàng bằng nước sạch hoặc dung dịch phù hợp, không tự ý sử dụng thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Nếu các triệu chứng như cộm, đau, đỏ hoặc nhìn mờ kéo dài, cần đến cơ sở chuyên khoa để được thăm khám kịp thời. Đồng thời, nên chủ động phòng ngừa bằng cách đeo kính bảo hộ khi làm việc hoặc di chuyển trong môi trường nhiều bụi.

Giác mạc được ví như "cửa sổ của mắt". Tổn thương tại đây nếu không xử trí đúng cách có thể để lại hậu quả lâu dài, thậm chí không hồi phục hoàn toàn thị lực.